Aktualizacja: październik 2026 – zamiast samego preprintu bioRxiv 2024: recenzowana praca w Proc. R. Soc. B (11 marca 2026). Wnioski o pokrewieństwie i zegarze molekularnym utrzymały się.

Gatunek opisano najpierw w preprincie (bioRxiv, grudzień 2024), wtedy jeszcze z nazwą tymczasową (nom. prov.). Od 11 marca 2026 r. mamy recenzowaną publikację Bradshawa, Sharp, Van Der Merwe, Tremble’a i Dentingera w Proceedings of the Royal Society B (doi:10.1098/rspb.2025.2270). To najbliższy znany wolno żyjący krewny udomowionej Psilocybe cubensis z Afryki Subsaharyjskiej. Tekst streszcza, co potwierdza praca – bez porad zbioru i bez porównań „mocy”.

Co ustala praca z 2026 r.

Autorzy pokazują, że afrykańskie okazy wcześniej oznaczane jako P. cubensis reprezentują osobny gatunek: Psilocybe ochraceocentrata. Analizy wielolokusowe i zegar molekularny wskazują, że ostatni wspólny przodek z P. cubensis żył ok. 1,5 mln lat temu (95% HPD: ok. 710 tys. – 2,55 mln lat). To długo przed udomowieniem bydła. Panujący wcześniej pogląd, sformułowany w 1983 r. przez Gastóna Guzmána (tak podaje preprint z 2024 r.), że P. cubensis trafiła do Ameryk dopiero z bydłem około 1500 r. n.e., a jej „przodek” był afrykański, dostaje tu precyzyjniejszą ramę czasową: rozdzielenie linii jest dużo starsze niż hodowla bydła.

Oba gatunki są związane z odchodami dużych roślinożerców. Autorzy sugerują, że koprofilia u wspólnego przodka mogła predysponować P. cubensis do dzisiejszej specjalizacji na odchodach bydła domowego. Modelowanie nisz klimatycznych dla globalnych rekordów obu gatunków wskazuje na historyczną przydatność siedlisk w Afryce, Azji i obu Amerykach w ciągu ostatnich ok. 3 mln lat.

Czego praca nie mówi

Abstrakt nie podaje stężeń psylocybiny ani porównania „mocy” z P. cubensis. Nie jest to protokół identyfikacji w terenie pod zbiór. Nie rozstrzyga statusu ochronnego gatunku.

Prawo i most obserwacyjny

Psylocybina i psylocyna są w Polsce substancjami kontrolowanymi. Grzybnia i zarodniki nie zawierają psylocybiny, bo ta powstaje dopiero w owocnikach. Dlatego doprowadzenie grzybni do owocnikowania jest w Polsce nielegalne.

Jeśli chcesz legalnie obserwować wzrost grzybni najbliższego krewnego tego gatunku, w ofercie jest grzybnia P. cubensis (Golden Teacher) do obserwacji – z ramką prawną sklepu. Do oglądania struktur przydaje się mikroskop albo stereoskop. To most edukacyjny, nie instrukcja owocnikowania.

Najczęściej zadawane pytania

Czy to po prostu „afrykańska cubensis”?

Nie. To osobny gatunek, najbliższy krewny P. cubensis, nie tożsamość z nią. Wspólny przodek: rząd miliona lat, nie setek lat.

Czy między preprintem 2024 a Proc. B 2026 coś się zmieniło?

Rdzeń wniosku – osobny afrykański gatunek jako najbliższy wolno żyjący krewny oraz rozdzielenie linii długo przed bydłem – utrzymał się w wersji recenzowanej. Cytuj publikację z 2026 r., nie sam preprint.

Disclaimer. Materiał popularnonaukowy. Nie jest poradą prawną, medyczną ani instrukcją uprawy. Obserwuj w legalnych ramach; nie zbieraj dzikich Psilocybe w celu spożycia.

Źródła

Bradshaw A.J., Sharp C., Van Der Merwe B., Tremble K.S., Dentinger B.T.M. (2026). Discovery of the closest free-living relative of the domesticated ‘magic mushroom’ Psilocybe cubensis in Africa. Proceedings of the Royal Society B, 293(2066), 20252270. doi:10.1098/rspb.2025.2270 (publikacja online 11.03.2026; wcześniej preprint bioRxiv 2024).